Anderzijds: ons Famke maakt zich over deze existentiële kwestie helemaal niet druk. Toen haar bazin eens vergeten was het legnest leeg te halen, registreerde haar kippenbrein zes eitjes en ze werd op slag broeds. Misschien moet ik voor stadsmensen eerst iets uitleggen, want hier krijg ik altijd veel vragen over. Een hen heeft géén haan nodig om eieren te leggen. Dat kán ze gewoon. Zij heeft dagelijks wat wij vrouwen maandelijks hebben: de eisprong. Wij hebben voor de ovulatie toch ook geen man nodig? Dus. Maar wij weten dat voor de bevruchting wél een man nodig is. Een kip weet dat echter niet. Zij gaat broeden als de natuur haar dat ingeeft. En kan dus wekenlang op onbevruchte eieren zitten, tot zij van uitputting bijkans het leven laat.

Draagmoeder
Gelukkig hebben wij in ons hok een haan rondlopen die zijn vier vrouwtjes verscheidene keren per dag treedt, zoals dat heet. Precies 21 dagen van uiterste concentratie later was kip Famke uitgerekend. En zij baarde drie kuikens. De andere drie eieren, die van haarzelf, waren kennelijk niet bevrucht. Maar daar maalt een kip niet om: ze broedt gewoon, ook al zijn het de nazaten van een mede-hen. Draagmoederschap is in de geschiedenis van het hoen al sinds kippenheugenis gemeengoed.

Gehoorzaam
Was ik lyrisch over het ei, nog enthousiaster ben ik over het kuiken. Want wat is zo’n kippenkind toch aanmerkelijk beter toegerust voor het leven dan een mensenbaby. Wat zeg ik: vergeleken met een baby is een kuiken absoluut superieur! Dag 1 blijft het zonder mekkeren onder moeders vleugels. Dag 2 gaat het de wereld verkennen. Dat doet het op pootjes die zich razendsnel voortbewegen. Niks van: lopen na 11 maanden, een kuiken kan ook dát gewoon. Een kuiken is ook een toonbeeld van gehoorzaamheid. Als mams 'toktok' zegt, rent het kuiken zonder aarzelen naar de moederkloek toe, want ze weet: mama heeft een lekker hapje gevonden. Het eet al meteen gras, wormen en torretjes. Kom daar maar eens om bij een mensenbaby: het duurt een eeuwigheid voor je daar een keer stamppot boerenkool en een karbonade in kwijt kunt. Een kuiken eet meteen wat de pot schaft, zonder tegenspreken.

Donspakje
Natuurlijk heeft het kuiken ook een heleboel overeenkomsten met een zuigeling, vooral in het begin: het eet, het piept… en het poept. Maar ook wat betreft dat laatste gedraagt een kuiken zich voorbeeldig. Het floepert even, en dan is het klaar. Geen pampers, geen billendoekjes en Zwitsal-olie nodig. Integendeel: een kuiken kan al na een paar dagen zelf een stofbad nemen en poetst zichzelf met pootjes en snaveltje helemaal schoon. Ook qua persoonlijke hygiëne is een kuiken een babymensje dus ver vooruit. Uiteraard haalt een baby het kuiken in de loop der jaren in vrijwel alle opzichten in, dat geef ik toe. Een mensenkind is pas echt een wonderlijke schepping. Maar bij gebrek aan baby verlustig ik mij maar al te graag in het kuikenkind. Reden te over. Want ook dit liet ik nog onvermeld: een kuiken is bij de geboorte niet kaal en weerloos, zoals dat roodhuidige wicht in de wieg. Het beschikt meteen al over het volmaaktste zachtgele donspakje dat er bestaat. Geen rompertje of hansopje kan daar tegenop. Wat er het eerste was, de kip of het ei? Ik denk dat ik het weet: het kuiken.